Πως θα κάνετε την εκπαιδευτική διαδικασία πιο ζωντανή

Δεν υπάρχουν σχόλια

Η Σωκρατική μέθοδος έχει τα ακόλουθα βασικά χαρακτηριστικά


Μαιευτική:
Η μαιευτική ήταν η μέθοδος η οποία σε συνδυασμό με τη χρήση της ειρωνείας, αποτελούσε χαρακτηριστικό της σωκρατικής διδασκαλίας. Σύμφωνα με τη μέθοδο αυτή, ο Σωκράτης κατά τις συζητήσεις του, προσποιούμενος την πλήρη άγνοια για το θέμα που συζητούσε κάθε φορά, προσπαθούσε μέσα από ερωτήσεις να εκμαιεύσει την αλήθεια από τον συνομιλητή του.
Ουσιαστικά ο Σωκράτης επωμιζόταν το ρόλο της συνείδησης και μέσα από αυτή τη διαδικασία ερωταπαντήσεων, δημιουργούσε ένα πνεύμα διαλόγου στη συζήτηση. Ο συνομιλητής λοιπόν απαντώντας σ' αυτές τις ερωτήσεις έφτανε σε ένα συμπέρασμα, στην αλήθεια κατά τον Σωκράτη, από μόνος του. Η μέθοδος ονομάστηκε μαιευτική διότι όπως η μαία (επάγγελμα που έκανε και η Φαιναρέτη, μητέρα του Σωκράτη) φέρνει στον κόσμο το νεογνό έτσι και ο Σωκράτης ή ο εκάστοτε συνομιλητής που παίρνει το ρόλο της συνείδησης εξάγει από τον συνομιλητή του την αλήθεια.

Διαλεκτική:
Διαλεκτική, κατ' αρχήν σημαίνει 'διάλογος'. Πρόκειται για μία μορφή διαλόγου η οποία χρησιμοποιήθηκε από τον Σωκράτη και κατά την οποία ο φιλόσοφος προσπαθούσε να οδηγήσει τον συνομιλητή του, στην ανακάλυψη της βαθύτερης αλήθειας των πραγμάτων. Στη συγκεκριμένη μέθοδο, ο Σωκράτης άφηνε τον συνομιλητή του να εκφράσει ελεύθερα την άποψή του σχετικά με το υπό συζήτηση θέμα, θεωρώντας αρχικά αυτή την άποψη ως ολοκληρωμένη και θεμελιωμένη. Στη συνέχεια, μέσα από τη διαδικασία ερωταπαντήσεων, έδειχνε μέσω απλοϊκών παραδειγμάτων τις ακραίες συνέπειες των απόψεων αυτών, αποδεικνύοντας έτσι τη σαθρότητα των επιχειρημάτων. Οδηγούσε δηλαδή τον συνομιλητή του στην ανακάλυψη νέων συμπερασμάτων και νέων προσεγγίσεων της πραγματικότητας και της αλήθειας.

Άλλο η γνώμη και άλλο η γνώση!!!


Επαγωγική συλλογική μέθοδος
Για να φτάσει στην αρχή των ηθικών εννοιών, ο Σωκράτης χρησιμοποίησε την επαγωγική συλλογιστική μέθοδο, μέσω της οποίας σκόπευε να φτάσει στην εξαγωγή καθολικών συμπερασμάτων. 
Ξεκινούσε λοιπόν με παραδείγματα παρμένα από την καθημερινότητά του και την εμπειρία του και αποσκοπούσε στην εξαγωγή καθολικών συμπερασμάτων τα οποία ξεπερνούν την εμπειρία και φτάνουν στην απόλυτη γνώση ενός θέματος. 
Η διαδικασία αυτή ήταν επιτυχής όταν θα προέκυπτε ένας απόλυτος ορισμός για την αλήθεια του καλού και του κακού, της ομορφιάς και της ασχήμιας, της ορθής διακυβέρνησης και της δεσποτείας, της σωφροσύνης και της άνοιας.


Η Ανακάλυψη για τη μάθηση
Τί είναι λοιπόν η ανακάλυψη της γνώσης; Ο μαθητής με τις δικές του νοητικές ικανότητες και με τις προηγούμενες εμπειρίες  που έχει, τις χρησιμοποιεί για να καταλήξει στον τελικό σκοπό, που είναι η διαμόρφωση της νέας γνώσης. Αν η διεργασία αυτή προσδιορίζεται και εξελίσσεται από τον ίδιο το μαθητή, το αποτέλεσμα ονομάζεται αυτό-ανακάλυψη.  Όταν μιλάμε για ανακάλυψη, δεν εννοούμε ότι ο μαθητής βρίσκει κάτι εντελώς νέο, αλλά ότι με βάση τα ερεθίσματα μάθησης που του δίνονται από τον εκπαιδευτή και το περιβάλλον, προχωράει στην εύρεση απαντήσεων και λύσεων, ανακαλύπτοντας έννοιες, συνδυασμούς εννοιών, συλλογισμούς, κανόνες, νόμους κτλ. τους οποίους μέχρι εκείνη τη στιγμή δε γνώριζε ή δεν είχε συνειδητοποιήσει.

Ο εκπαιδευτής στη συνέχεια με κατάλληλες ερωτήσεις θα καθοδηγεί τη νοητική δραστηριότητα του δύτη, έτσι ώστε αυτός να μεταβαίνει από τις παλιές στις νέες γνώσεις. Εδώ ακριβώς βρίσκεται η τέχνη του Εκπαιδευτή - Παιδαγωγού. Στον τρόπο αυτής της μετάβασης.

Όταν λέμε ότι μεταβαίνουμε από προϋπάρχουσες γνώσεις σε κάποια καινούργια, δεν εννοούμε απαραίτητα ότι είναι και αυτή της ίδιας φύσης με την προγενέστερη, δηλαδή ότι προέρχεται από τον ίδιο γνωστικό ή επιστημονικό χώρο.

Οι γνώσεις προϋπάρχουν και με κατάλληλο τρόπο τις ανασύρουμε από το χώρο της αποθήκευσης στο χώρο της γνωστικής επιφάνειας. Τις γνώσεις τις κουβαλάει μαζί του ο δύτης από τη ''γέννηση'' του. Αυτό που κάνουμε λοιπόν είναι να την ανιχνεύσουμε και με κατάλληλο ερέθισμα να τη φέρουμε ξανά στην επιφάνεια.

Έτσι λοιπόν ο σύγχρονος  δύτης τώρα για να μάθει, πρέπει να ‘’ανακαλύψει’’ και η τελική γνώση να είναι εύρημα δικό του. Η μάθηση με μονόλογο του ‘’Εκπαιδευτή αυθεντία ‘’ είμαστε σίγουροι πως έχει σχεδόν εξαφανιστεί. Το αποτέλεσμα είναι η εκπαιδευτική διαδικασία να γίνεται πιο ζωντανή καθώς και πιο σχετική με τη φυσιολογική νοητική εξέλιξη του μαθητή.


Όπως  ο Σωκράτης στους διαλόγους του προσπαθούσε να ενισχύσει τους μαθητές να αναπτύξουν τις ιδέες τους, έτσι κάνουμε και εμείς με την διδακτική μέθοδο project
Δεν επιβάλλουμε τις δικές μας αντιλήψεις σχετικά με τα θέμα της συζήτησης, αλλά ενθαρρύνουμε την ανάπτυξη των δικών τους δεδομένων ώστε οι μαθητές - δύτες να βγάλουν τα συμπεράσματα τους. 

Η Σωκρατική τεχνική είναι ένας αποτελεσματικός τρόπος για τη διερεύνηση ιδεών σε βάθος και μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε όλα τα επίπεδα όπως επίσης μπορεί να εφαρμοστεί σε όλες τις φάσεις τις διδασκαλίας.

Όπως λοιπόν οι πρώτοι φιλόσοφοι λοιπόν αναζητούσαν την πρώτη αρχή της δημιουργίας, έτσι και ο Σωκράτης αναζήτησε την αρχή κάθε ηθικής έννοιας, που δεν επηρεάζεται από ιστορικές και κοινωνικές συνθήκες αλλά ούτε από τη δυνατότητα της αντίληψης του κάθε ανθρώπου. 
Αναζήτησε δηλαδή το απόλυτο και απέρριψε το σχετικό, μελέτησε την ηθική ουσία και απέρριψε τα ηθικά φαινόμενα.

Η αναζήτηση της αλήθειας είναι η βασική αρχή της φιλοσοφίας. Όχι η γνώση της αλλά η αναζήτηση της. 
Οι προβληματισμοί που προκύπτουν, είναι ουσιαστικότεροι από την τελική απάντηση.





Δεν υπάρχουν σχόλια :

Δημοσίευση σχολίου